Matthijs Kolthoff wint CIW-scriptieprijs

matthijs

 

Matthijs Kolthoff, die bij ons zijn bachelordiploma Nederlandse Taal en Cultuur haalde, heeft begin deze maand de CIW-scriptieprijs gewonnen voor zijn scriptie Defensive Reactions on Fear Appeals. Kolthoff schreef de scriptie onder begeleiding van prof.dr. Enny Das ter afsluiting van de mastervariant Communicatie en Beïnvloeding. De jury, die bestond uit leden van de opleiding CIW en van de Rijksuniversiteit Groningen, prees het werk van Kolthoff met name om de geslaagde combinatie van kwantitatief en kwalitatief onderzoek. De inventatieve manier waarop de scriptie kwalitatieve gegevens over weerstand tegen fear appeals in gezondheidscampagnes verwerkte in de opzet van de experimentele studie, was in de ogen van de jury bijzonder geslaagd, evenals de complexe analyses van de date in Kolthoffs onderzoek.

Hieronder kunt u het abstract lezen van de scriptie van Matthijs Kolthoff, die momenteel als Docent Bedrijfscommunicatie verbonden is aan de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN): “Matthijs Kolthoff wint CIW-scriptieprijs” verder lezen

Kritiek op ons numerosity-onderzoek, uitleg en antwoord

appeltaart

Het numerosity-onderzoek van Arina Banga, Esther Hanssen, Rob Schreuder en Anneke Neijt over de vorm en betekenis van de tussenklank en in samenstellingen heeft de belangstelling getrokken van Wim Mattens. Hij schreef er kritische stukken over in Neder-L; zie Taalkundig geroezemoes en Naschrift op ons weblog. Inmiddels heeft Banga tekst en uitleg gegeven in Neder-L en Neijts commentaar op het derde artikel vind je hier. Fragmenten uit de discussie:

Mattens: Toch nog een keer die vermaledijde spelling.

Neijt: De huidige beregeling is niet zo slecht, want die zorgt voor gelijkvormigheid.

Banga: Dat we een superenkelvoud aantreffen, komt niet overeen met Mattens’ theorie.

Mattens: Als dat de uitkomst van wetenschappelijk onderzoek is, dan deugt dat onderzoek niet.

Mattens: En hoe beregelen de Nijmeegse morfologen college- in collegebank, collegedictaat, collegegeld, collegezaal: een substantief zonder tussenklank (vgl. appel) met enkelvoudige of meervoudige betekenis?

Neijt: Die beregelen we niet. Ons onderzoek is geen prescriptief onderzoek. We onderzoeken de functie van de tussenklank voor taalgebruikers: is het een ritmisch element, vooral bedoeld om een prosodisch betere vorm te bereiken, of is het een betekeniselement, een meervoudsaanduider, zoals de oude spellingvoorschriften doen vermoeden?

Shut Up & Write in Nijmegen

shut up and writeShut Up & Write is bedacht en ontstaan in de Verenigde Staten. In New York bestaat er een bruisende Shut Up & Write community. Jonas Kooyman haalde het concept naar Amsterdam en inmiddels wordt het ook in steden als Utrecht en Rotterdam georganiseerd. Arts en Lentes introduceren het nu in Nijmegen.

Jonge schrijvers en dichters, ervaren en onervaren, met én zonder literaire ambities komen bij elkaar om een uur lang in stilte te schrijven. Voor wie wil is er daarna de mogelijkheid zijn of haar werk te bespreken. Shut Up & Write heeft als doel jonge schrijvers en dichters bij elkaar te brengen. Iedereen die zich wil ontwikkelen op het gebied van schrijven is welkom. Het maakt niet uit wat je schrijft, welk genre je beoefent of hoeveel ervaring je hebt: creativiteit en het werken met gelijkgestemden staat voorop.

De bijeenkomsten vinden maandelijks plaats in het bovenzaaltje van Café In de Blaauwe Hand. De avond begint om 21.00u, inloop vanaf 20.30u. Voordat de kookwekker op een uur wordt afgesteld, maken we kort kennis, daarna gaan we een uur schrijven, in stilte. Na afloop is er de mogelijkheid het werk te bespreken of om na te borrelen.

De eerste Shut Up & Write vindt plaats op 24 februari 2014. Aanmelden kan door een mailtje te sturen naar shutupandwritenijmegen@gmail.com. Er zijn per keer maar 20 plaatsen beschikbaar. Is de avond al vol, dan kom je op de wachtlijst. Als er afmeldingen zijn, kun je dan alsnog aanschuiven.

Meer info alhier: https://www.facebook.com/shutupandwritenijmegen

aankondiging: Lotte Jensen over de Gelderse literaire identiteit

Wapen_van_GelderlandDe vereniging Gelre en het Gelders Archief organiseren op zaterdag 1 maart 2014 een symposium ter gelegenheid van 200 jaar provincie Gelderland. Tijdens dit symposium spreekt Lotte Jensen over de Gelderse literaire identiteit. In de lezing zal Jensen ingaan op vier thema’s: literair toerisme, de geschiedenis, de natuur en het eenvoudige boerenleven.

Het symposium wordt georganiseerd door Vereniging Gelre in samenwerking met de Vereniging het Gelders Archief. Plaats: het Gelders Archief, Westvoortsedijk 67-D, Arnhem, 11.00-17.00 uur.

Meer informatie op de website van het Gelders archief.

De Grote Taaldag: een dag vol taalpassie, prijzen en prima eten

Door Merijn Beeksma, derdejaars student

taal

 

 

 

 

 

 

 

Eerder deze week verscheen er een artikel over Titia Benders op dit weblog, omdat zij de AVT-/Anéla-prijs won tijdens de Grote Taaldag. Deze dag, die speciaal gericht is op toegepaste en algemene taalkunde, vond afgelopen zaterdag voor de vierde keer plaats in hartje Utrecht. Er was een niet gering aantal Nijmegenaren aanwezig, onder wie ikzelf, samen met de ‘WerkWoordWerkers’ Mijntje Peters, Anneke Neijt en Johan Zuidema, de onderzoeksgroep waarbij ik stage heb gelopen en onderzoek heb uitgevoerd dat ik op de Taaldag zou presenteren. Ook Mijntje Peters, die NWO-onderzoek uitvoert naar de werkwoordspelling, zou haar voorlopige resultaten presenteren op deze dag.

Zowel de lezingen die werden gehouden als het publiek waren veelzijdig van aard. Er werd voornamelijk taalkundig onderzoek, maar ook wat taalbeheersingsonderzoek gepresenteerd en het publiek bestond zowel uit wetenschappers, studenten, mensen uit de praktijk (zoals basisschooldocenten) als overige geïnteresseerden, die zich konden laten informeren over onderwerpen als alfabetisering, Engels op de basisschool, slagzinnen in advertenties, een scala aan woordsoorten, spelling en ritme in de taal. Ook werd het ‘Taalportaal’ gelanceerd: een online verzameling van alles wat er te weten valt over de syntaxis, morfologie en fonologie van het Nederlands en het Fries. Hoewel het hier work under construction betreft, is de site is al te bekijken en te gebruiken. “De Grote Taaldag: een dag vol taalpassie, prijzen en prima eten” verder lezen

Tienduizenden taalkundige en etnologische kaarten beschikbaar via de Kaartenbank

kaartenbank
De Kaartenbank van het Meertens Instituut komt vandaag online. De website biedt een uitgebreid overzicht van gepubliceerde en ongepubliceerde dialectkaarten en etnologische kaarten van de Lage Landen en bevat een index met 30.000 titels van kaarten waarop taal- of cultuurverschijnselen zijn getekend. Bij ruim de helft van de titels kan men direct doorklikken naar een scan van de kaart.

De Kaartenbank bevat het eerste actuele overzicht van taal- en cultuurkaarten die zijn getekend van het Nederlandse taalgebied. De hoeveelheid kaarten die beschikbaar komt, is ongekend: voor geen enkel land bestaat een algemeen toegankelijke verzameling van deze omvang. De kaarten dateren van eind 19de eeuw tot heden. De Kaartenbank omvat de kaarten uit de omvangrijke taalatlassen die in de 20e eeuw zijn gepubliceerd, naast kaarten die zijn verschenen in taaltijdschriften en in monografieën. Daarnaast zijn
tweeduizend ongepubliceerde kaarten opgenomen die al decennialang in de bibliotheek van het Meertens Instituut liggen. Deze komen nu voor het eerst via de Kaartenbank voor iedereen beschikbaar. Naast dialectkaarten zijn er ook volkskundige kaarten opgenomen, onder andere uit de beroemde volkskundeatlas waarover Voskuil in Het Bureau schreef – alle lezers van dit werk herinneren zich wel de discussies rond de kaart van de nageboorte van het paard; die kaart kan nu, naast andere etnologische kaarten, via de Kaartenbank worden bezichtigd.

De Kaartenbank is bedoeld voor geïnteresseerden en als bibliografische onderzoekstool. Via de Kaartenbank kan men gemakkelijk vinden of een bepaald verschijnsel is gekarteerd, en men kan verschillende kaarten – bijvoorbeeld van hetzelfde verschijnsel uit verschillende perioden of van verschillende gebieden – met elkaar vergelijken.
Ter gelegenheid van de lancering van de Kaartenbank is een boekje verschenen onder de titel De Kaartenbank. Over taal en cultuur. Hierin vertellen medewerkers van het Meertens Instituut het verhaal achter een kaart waarop de verspreiding van een talig of cultureel verschijnsel staat. De Kaartenbank werd mogelijk dankzij een subsidie door het Fonds stimulans voor open access-publicaties van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. Voor informatie kunt u zich wenden tot hoogleraar historische taalkunde Nicoline van der Sijs.

Hoe klinkt een gedicht? – Het NSO onderzoekt dit jaar de grenzen tussen poëzie en klassieke muziek

464px-Sea_Slumber_Song_by_ElgarHet Nederlands Studenten Orkest (NSO) wordt jaarlijks opnieuw samengesteld uit studenten die zich, naast hun studie aan een hogeschool of universiteit, bezighouden met klassieke muziek. Na een intensieve repetitieperiode gaan zij in februari op tour met een speciaal voor hen samengesteld programma. Dit jaar buigt het NSO zich over de vraag: Hoe klinkt een gedicht?

In het programma komen de twee verschillende kunstvormen –muziek en poëzie– op verschillende wijzen bij elkaar. Ten eerste door een uitvoering van een speciaal voor het NSO gecomponeerd muzikaal gedicht van componist Matthias Kadar. Ten tweede door een vertolking van Edward Elgars ‘Sea Pictures’ een gezongen stuk gebaseerd op vijf gedichten. Tot slot maken vier Nederlandse dichters (Bernke Klein Zandvoort, Mischa Andriessen, Jan Rot en Freek de Jonge) hun opwachting. Zij schreven een gedicht geïnspireerd op de ‘Tiende Symfonie’ van Dimitri Sjostakovitsj.

Dit drieluik waarin muziek en poëzie elkaar ontmoeten wordt gedurende één maand tijd vormgegeven door honderd studenten onder leiding van dirigent Jurjen Hempel.

Op 15 februari staat het NSO in De Vereeniging.

 Dirigent: Jurjen Hempel; solist: Barbara Kozelj, mezzosopraan: Kadar (Lebam); Elgar (‘Sea Pictures’); Sjostakovitsj (‘Symfonie nr.10’)

 Kaarten via http://www.nso.nl

‘Romantiek is gékte!’ – verslag van Neerlandistiek in het Nieuws

door Linda van der Pol

Afgelopen donderdag schoven alle eerstejaarsstudenten en enkele ouderejaars aan voor Neerlandistiek in het Nieuws – een dag bedoeld om studenten bekend te maken met actuele thema’s in de taalkunde, taalbeheersing en letterkunde. Op het programma stonden vier lezingen, een aantal workshops én een literair intermezzo.

Hans Hoeken, hoogleraar persuasieve communicatie (en bij ouderejaarsstudenten vooral bekend als één van de schrijvers van Overtuigende Teksten), trapt af. Hij geeft antwoord op de vragen of en hoe verhalen invloed hebben op onze overtuigingen, attitudes en intenties. ‘Neem de bouquetreeks. Je weet precies hoe die boekjes eindigen: vroeger kwamen de man en vrouw bij elkaar, tegenwoordig hebben ze ook nog seks. Wat blijkt? Of de hoofdpersonen wel of geen condoom gebruiken heeft invloed op onze opinie over voorbehoedsmiddelen.’

Daarna is de beurt aan Kristin Lemhöfer, onderzoeker aan het Donders Institute for Brain, Cognition and Behaviour, waar zij onderzoek doet naar meertaligheid en de problemen die dit voor mensen kan opleveren. Aan ons legt ze uit waarom het moeilijk is om polyglot, iemand met een heel hoge graad van taalbeheersing in meerdere talen (Ivo Niehe!), te zijn.

Na een workshop naar keuze van Kobie van Krieken, Jeroen Dera, Martine Veldhuizen of Titia Benders (respectievelijk over literaire verteltechnieken in krantenartikelen over schokkende misdaden, online literatuurkritiek, schelden in het Middelnederlands en BrabbelPRAAT) is het tijd voor lunch. Daarbij kan kennis gemaakt worden met twaalf Duitse studenten die aan de universiteit van Duisburg-Essen Nederlands studeren. Zij zijn speciaal voor Neerlandistiek in het Nieuws naar Nijmegen gekomen – voor hun een uitgelezen kans om Nederlands te spreken.DSC_0002

’s Middags staan er na een tweede workshopronde nog drie onderdelen op het programma. Marita Mathijsen, emeritus hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde aan de UvA, verkondigt de pracht van negentiende-eeuwse literatuur. ‘Weleens van Jacob van Lennep gehoord?’ Slechts een enkeling knikt. Tja, de romantiek zit in het verdomhoekje, zegt ze. Haar vurige betoog zorgt er echter voor dat iedereen uit de zaal voortaan wel twee keer nadenkt voor literatuur uit de negentiende eeuw af te doen als saai: Romantiek is gékte!

DSC_0014Masterstudenten Jelko Arts en Lotte Lentes, bekend van www.artsenlentes.nl, laten enkele romanpersonages tot leven komen op Twitter: Elmer, uit Reve’s Werther Nieland, vraagt zich af waarom Jelko niet bij zijn club wil horen en Alice van Jules maakt duidelijk dat haar man het huis niet inkomt als hij wéér een autowrak meeneemt. Ook hebben zij ‘Het grote Arts en Lentes Literatuurquiz extravaganza’ in petto. Petje-op-petje-af, maar dan met gebaren. De winnaar gaat naar huis met twee edities van Das Magazin.

DSC_0019Jean-Marc van Tol (van Fokke en Sukke!) sluit af met een luchtige lezing over de aanval op Amsterdam in 1650. Heel beeldend brengt hij ons kennis bij over de politiek in de Gouden Eeuw, met extra aandacht voor alle knulligheden die bij de beoogde staatsgreep van stadhouder Willem II van Oranje kwamen kijken. ‘Willem wilde Amsterdam bezetten, maar zijn troepen verdwaalden op de Hilversumse heide. Ze kwamen nog een postbode tegen, maar lieten hem lopen: wat moesten ze anders met die man? Maar die spoedde zich natuurlijk naar Amsterdam en belette zo de bezetting.’

 


Titia Benders wint AVT/Anélaprijs

Via Neder-L:

TitiaBendersFOTO

De AVT/Anélaprijs voor het beste taalkundige proefschrift van het afgelopen jaar is gewonnen door Titia Benders voor haar proefschrift Nature’s distributional learning experiment. Dit proefschrift, dat Benders in 2013 verdedigde aan de Universiteit van Amsterdam, bespreekt in detail de manier waarop kinderen leren om klanken die veel op elkaar lijken – zoals de klinkers in man en maan – van elkaar te onderscheiden.

De jury prijst in het juryrapport ‘de elegantie en onafhankelijkheid’ van Benders’ proefschrift en vermeldt als ‘saillant detail’ dat “de Nederlandse moeders die meewerkten aan Benders’ onderzoek veel glimlachten tegen hun babies, maar hierdoor het a-aa-contrast voor hun babies beduidend moeilijker leerbaar maakten.” Titia Benders is momenteel als postdoctoraal onderzoeker aan onze afdeling verbonden.

De AVT/Anélaprijs wordt sinds 1994 jaarlijks uitgereikt tijdens het Taalgala, een feestelijke bijeenkomst voor alle taalkundigen. De prijs wordt uitgereikt door de twee belangrijkste beroepsverenigingen voor taalkundigen, de Algemene Vereniging voor Taalwetenschap en de Nederlandse Vereniging voor Toegepaste Taalwetenschap Anéla.

“Kun je hier verder mee?” Het dilemma van het afsluiten van chatgesprekken

lezingwyke

Aanstaande maandag geeft Wyke Stommel een presentatie (16:30) op het Etmaal van de Communicatiewetenschap te Wageningen, getiteld “Have I answered your question?” Problems in chat counseling session closings. De afsluitingen van institutionele chatgesprekken zijn namelijk razend interessant. We weten al lang dat gespreksdeelnemers allerlei routines hanteren om het einde van een gesprek te bereiken: ok’s,  nou’s maar ook uitspraken over de toekomst (dan ga ik morgen meteen bellen) of uitspraken die het advies op een andere manier erkennen (dan weet ik nu genoeg). We weten ook al dat er voor telefoongesprekken een ongeschreven regel bestaat dat de beller moet beginnen met afsluiten, waarschijnlijk om de gebelde zo min mogelijk tot last zijn (beleefdheid). Maar bij chatgesprekken blijkt deze verplichting niet te gelden. Chatcliënten erkennen soms het advies niet en doen daarmee ook niet de eerste stap richting gesprekseinde. Dan zit de chatmedewerker met een dilemma: hoe het gesprek tot een einde te brengen als de cliënt niet instemt met het advies? Vragen als “Kun je hier verder mee?” en “Heb je nog andere vragen?” zijn middelen waarmee medewerkers het dilemma proberen op te lossen, namelijk omdat ze alsnog een erkenning van het advies uitlokken. Dit afsluitingsdilemma kan verklaren waarom online hulpverleningshandboeken schrijven dat chathulpverlening een extra inspanning van medewerkers vraagt. Maar het kan misschien ook wel verklaren waarom chat een aantrekkelijk medium is voor (sommige) hulpvragers: in een chatsessie is het gemakkelijker een advies af te wijzen dan aan de telefoon.

Deze analyse van afsluitingen van chatsessies van de alcohol- en drugslijn maakt deel uit van het Begrijpelijke Taal-project (NWO) “Wederzijds begrip via chat en telefoon” dat Wyke uitvoert in samenwerking met het Trimbos Instituut en prof. dr. Hedwig te Molder (Universiteit Twente en Wageningen) .