Schrijfwedstrijd van tijdschrift Op Ruwe Planken

orplogo

In het kader van het thema ‘Reizen’  van de aanstaande Boekenweek (8 – 16 maart), stuurt Op Ruwe Planken schrijvers op literaire wereldreis. In haar nieuwe schrijfwedstrijd “Bestemming onbekend” hoeven auteurs alleen te besluiten in te stappen, het doel van hun reis kiezen de andere deelnemers.

Aanmelden voor de wedstrijd is simpel. Deelnemers mailen een locatie naar wedstrijd@opruweplanken.nl. Die locatie kan heel dichtbij zijn (“het speeltuintje bij de buurtsupermarkt”) tot heel ver weg (“een ijsbeergrot op de Noordpool”), zo lang het maar mogelijk is er een verhaal mee te schrijven. Na aanmelding krijg je de locatie te horen die een andere deelnemer heeft ingestuurd. Deze locatie moet de achtergrond vormen voor jouw verhaal, van maximaal 1000 woorden.

De auteurs van de drie beste verhalen worden uitgenodigd om hun verhaal voor te komen dragen op het Nijmeegs Boekenfeest op 8 maart in Concertgebouw de Vereeniging. Het publiek en de Op Ruwe Planken-jury zullen hier beslissen wie uiteindelijk de hoofdprijs mee naar huis mag nemen. De hoofdprijs bedraagt 150,- euro en een publicatie in Op Ruwe Planken.

De deadline voor het insturen van een verhaal (max 1000 woorden) is op zaterdag 15 februari om 12.00. Inzenden kan via wedstrijd@opruweplanken.nl.

Voor meer informatie zie www.opruweplanken.nl

 

 

CFP: The Roots of Nationalism

roots

Vanaf 1 september 2011 wordt aan onze afdeling hard gewerkt aan het NWO-Vidi-project Proud to be Dutch. De projectgroep staat onder leiding van Lotte Jensen en bestaat verder uit Bart Verheijen, Alan Moss en Lieke van Deinsen. Samen buigen zij zich over de vraag of en hoe in de vroegmoderne tijd wortels van een Nederlandse identiteit te vinden zijn. Meer over het project kun je hier lezen.

Op 22 en 23 januari 2015 organiseert dit team een Engelstalig, internationaal congres onder de titel The Roots of Nationalism: National Identity Formation in Early Modern Europe, 1600-1815, waar de in het project aangesneden vraagstukken in een breder Europees perspectief geplaatst zullen worden. De Call for Papers voor dit congres sluit op 1 april aanstaande en is hier te vinden.

Neerlandistiek in het Nieuws op 30 januari

fokke sukke 2

Sinds enkele jaren organiseert de afdeling Nederlandse Taal en Cultuur van de Radboud Universiteit het symposium ‘Neerlandistiek in het Nieuws’ (NihN), om studenten Nederlands kennis te laten maken met actuele praktische thema’s op het terrein van letterkunde, taalkunde en taalbeheersing. NihN vindt dit jaar plaats op donderdag 30 januari. Zoals gewoonlijk zijn ook ouderejaarsstudenten welkom.

Het programma bestaat uit vier plenaire lezingen en verschillende workshops, met een lunch in De Refter en een ‘literair intermezzo’ als onderbreking. De dag wordt afgesloten met een borrel in het Cultuurcafé. De workshops en de lunch zijn alleen voor de eerstejaars bedoeld. De lezingen zijn voor iedereen vrij toegankelijk (aanmelden is dus niet nodig).

Dit jaar worden de lezingen verzorgd door Hans Hoeken, Kristin Lemhöfer, Marita Mathijsen en Jean-Marc van Tol:

Programma

 09.15 – 9.30u Opening door Wilbert Spooren

 09.30-10.15u Lezing: Hans Hoeken 
‘Hoe verhalen onze opinies en attitudes beïnvloeden’


Hans Hoeken is hoogleraar Persuasieve Communicatie aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij onderzoekt met name de rol van argumentkwaliteit, verbale en visuele stijlfiguren en verhalen in het overtuigingsproces.

10.15-11.00u Lezing: Kristin Lemhöfer 
‘Waarom het moeilijk is om polyglot te zijn: Taalconflict in drietalige woordproductie’

Kristin Lemhöfer is onderzoeker aan het Donders Institute for Brain, Cognition and Behaviour. Ze doet onderzoek naar meertaligheid, en de problemen die dit voor mensen kan opleveren.

 11.00 – 11.15u Pauze

 11.15 – 12.15u Workshops I.

 12.15 – 13.00u Lunch (de Refter)

 13.00-14.00u Workshops II.

 14.15-15.00u Lezing Marita Mathijsen 
‘Romantiek: geminacht en gevreesd in Nederland’


Marita Mathijsen is emiritus hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam. Ze is een grote autoriteit op het gebied van de negentiende-eeuwse Nederlandse literatuur.

15.00 – 15.30u Literair Intermezzo door Arts & Lentes

 15.30-16.30u Lezing: Jean-Marc van Tol 
‘De aanval op Amsterdam in 1650’


Jean Marc van Tol studeerde Nederlands en is vooral bekend als een van de drie bedenkers en tekenaars van Fokke en Sukke. In zijn lezing vandaag vertelt hij over een nieuw project: een boek over de aanslag op Amsterdam in 1650.

 16.30u Borrel in het Cultuurcafé

Alle Lezingen vinden plaats in Thomas van Aquinostraat 2.00.13.

De Workshops vinden plaats in de zalen E 2.61, 2.62, 2.51 en TP1a+b (MMS)

 

Promotie Esther Op de Beek over literaire dagbladkritiek in Nederland (1955-2005)

‘Populaire’ literatuur werd ook in 1955 gerecenseerd, van ‘verzuilde’ kritiek was nauwelijks sprake en aspecten als stijl en gelaagdheid blijven door de jaren heen dé criteria waarop romans beoordeeld worden. Esther Op de Beek promoveert morgen, 15 januari, aan de Radboud Universiteit op een onderzoek naar de literaire dagbladkritiek in Nederland 1955-2005.

Abooks wikimedia commonsnders dan in voorgaande studies ging Op de Beek terug naar de recensieteksten zelf. Zij bestudeerde alle recensies van romans in vijf grote kranten (Algemeen dagbladNRCParoolTrouwVolkskrant) in zes peiljaren: 1955, 1965, 1975, 1985, 1995 en 2005. Ze onderzocht welke aspecten beoordeeld werden (zoals stijl, structuur, thema); en welke eigenschappen van die aspecten (zoals originaliteit, complexiteit, diepgang).

Verzuilde kritiek?
Ophef over schrijvers als Gerard Reve (die in 1966 een proces aan zijn broek kreeg wegens godslastering) en Jan Cremer (Ik, Jan Cremer leidde tot Kamervragen) doen anders vermoeden, maar zelfs in 1955 en 1965 schreven recensenten van de katholieke Volkskrant en de protestantse Trouw geen ‘verzuilde kritieken’, constateert Op de Beek. ‘Zij bespraken wel meer boeken van katholieke of protestantse uitgevers, maar ook alles wat verder ter tafel kwam. En dan oordeelden ze niet opvallend moralistisch. Ook voor hen was stijl het belangrijkste criterium.’ Van politiek engagement door critici was al helemaal geen sprake.

Invloed Merlyn
De werkwijze van het literaire tijdschrift Merlyn (1962-1966) zag Op de Beek vooral terug in 1985. ‘Veel recensenten in dat jaar zijn academici die zijn opgeleid met de boodschap van Merlyn. De roman moest ‘werkimmanent’ beoordeeld worden, wat de auteur bedoelt of de lezer voelt doet er niet toe. In 1985 zie je dat samenhang en structuur dominante aspecten zijn in de recensies en dat de aandacht voor de auteur is afgenomen. In de Volkskrant zie je dat al in 1975, maar dat is geen wonder, want de belangrijkste recensent is daar dan Kees Fens, een van de oprichters vanMerlyn.’

Hoe ‘literair’ is de kritiek
Tot slot onderzocht Op de Beek of er in de loop der jaren meer aandacht voor ‘lagere literatuur’ is gekomen en of boeken ook op minder ‘literaire’ criteria beoordeeld worden. Alleen in 1975 en 1985 was er minder aandacht voor populaire genres, ontdekte ze. ‘Het is dus niet iets van de laatste tijd. In Trouw stonden in 1955 al dagelijks korte recensies van thrillers en pockets.’

“Promotie Esther Op de Beek over literaire dagbladkritiek in Nederland (1955-2005)” verder lezen

Taalkundig geroezemoes rondom Het Groot Dictee van 2013

KootenNeijt

Anneke Neijt

De mooie bijvangst van Het Groot Dictee 2013 is dat dit dictee leidde tot maar liefst vier taalkundige discussies. Het gaat om hardnekkige kwesties, vragen die nog niet bevredigend beantwoord zijn, hoezeer taalkundigen ook hun best doen: (1) “dan of als?”, (2) “spelling is wel/niet taal”, (3) “weg met de standaardspelling”, en (4) “hoe lossen we kippenhok – kippeëi en bessenwijn – bessestruik op?”

Ten eerste de discussie over dan en als: Kees van Kooten laat zien dat dan helpt om dubbelzinnigheden te voorkomen, terwijl Helen de Hoop laat zien dat daarmee niet alle dubbelzinnigheden de wereld uit zijn. Tja – taal blijft dubbelzinnig. Als schrijver moet je je daar bewust van zijn, en je kunt die dubbelzinnigheid zelfs uitbuiten, denk aan wiewauwen in Het Groot Dictee dat naast ‘krioelen’ ook ‘raaskallen’ betekent. “Taalkundig geroezemoes rondom Het Groot Dictee van 2013” verder lezen

Hoe klonk Kerstmis in de Middeleeuwen?

middeleeuwse kerstHet liederenhandschrift Berlijn 190 (1480) is een van de belangrijkste bronnen voor het laatmiddeleeuwse geestelijke lied in de Lage Landen. Het bevat een rijk en gevarieerd repertoire van kerstliederen en Marialiederen, met teksten en melodieën van de twaalfde tot de vijftiende eeuw.

Neerlandici Johan Oosterman en Dieuwke van der Poel en religiewetenschapper Peter Nissen vertellen op vanavond over de literaire, muzikale en spirituele betekenis van de liederenverzameling Berlijn 190 en in het bijzonder over het beeld van Kerstmis dat eruit oprijst. Ensemble Trigon brengt enkele liederen ten gehore.

 

Sprekers

  • Johan Oosterman is hoogleraar oudere Nederlandse letterkunde aan de Radboud Universiteit Nijmegen.
  • Dieuwke van der Poel is universitair hoofddocent bij de afdeling Nederlandse Taal en Cultuur aan de Universiteit Utrecht.
  • Peter Nissen is hoogleraar Spiritualiteitsstudies aan de Radboud Universiteit Nijmegen.
  • Elianne Keulemans, hoofd van het Soeterbeeck Programma, is gespreksleider.
  • Ensemble Trigon is gespecialiseerd in vocale middeleeuwse muziek en bestaat uit Cora Schmeiser (sopraan), Marsja Mudde (sopraan) en artistiek leider Margot Kalse (alto).
Datum: donderdag 19 december
Locatie: Mariënburgkapel, Mariënburg 26, Nijmegen.
Tijd: 20.00 tot 22.15.
Voor meer informatie zie hier.

 

Jurylid Anneke Neijt kondigt Groot Dictee aan

Anneke Neijt is hoogleraar Nederlandse Taalkunde en maakt sinds enige jaren deel uit van de jury van het Groot Dictee der Nederlandse Taal, dat 18 december aanstaande plaatsvindt (21.30, Nederland 1).

neijt dictee

Aankomende ’s woensdagavond treffen ik u tegen bij het Groot Dictee!

Het gaat dit jaar om spelfouten én taalfouten bij het Groot Dictee. De deelnemers schrijven eerst op wat er gedicteerd wordt, en onderstrepen daarna de grammaticale fouten. De schrijver van het dictee is de man aan wie we graaft zich autobio in de Dikke Van Dale te danken hebben. Als geen ander beheerst hij het genre van de net-niet-grammaticale zinnen: Kees van Kooten. Hij heeft iets met het woordje zich dat te pas en te onpas opduikt. Taalfouten leiden vaker tot misverstanden dan spelfouten, is zijn boodschap, en dat dan moet beslist dan blijven. Van Kooten illustreert dat meesterlijk met de krantenkop ‘Taalhervormer Paardekooper schreef liever sjem als jam.’ Wie als door dan vervangt leest wat er bedoeld is:  ‘Taalhervormer Paardekooper schreef liever sjem dan jam.’ Saillant detail is dat er zojuist een wetenschappelijk artikel is verschenen over als en dan met de conclusie dat als taalkundig meer voor de hand ligt, want als is het voegwoord van vergelijking en dan is meestal een bijwoord. Van Kootens illustratieve voorbeeld laat zien dat je ook met de betekenis rekening moet houden.

Vorig jaar was het Adriaan van Dis die de prachtig tekst Zijn waar wij niet zijn schreef. Op de foto bij dit bericht (v.l.n.r. Anneke Neijt, Ludo Permentier en Adriaan van Dis) bespreken de leden van de jury met hem het ik-besef. Over het dictee van dit jaar mag ik niets vertellen, want strikte geheimhouding – na woensdag meer.

Zie verder:
Interview met Kees van Kooten
Het artikel met de gewraakte titel
Titel en samenvatting van het wetenschappelijke artikel over dan en als

De cowboytijd is voorbij

cowboytijd

De cowboytijd is voorbij

Symposium over de posities van de literaire festivals in Nederland

Donderdagmiddag 21 november vindt er op de Radboud Universiteit Nijmegen  een symposium plaats over de posities van Nederlandse literaire festivals. Verschillende festivaldirecteuren debatteren over onderwerpen als publieksbereik en programmakeuzes. Het symposium is onderdeel van het Wintertuinfestival.

Een klein beschikbaar publiek, een nichemarkt en een beperkt verdienmodel – en toch: literaire evenementen zijn in Nederland volop in het nieuws. Wat is de positie van de literaire festivals? Welke koers kiezen zij? Hoe vinden de festivals een balans tussen publieksbereik, ondernemerschap en artistieke diepgang? Deze vragen zijn het uitgangspunt van een uniek symposium dat Wintertuin op donderdagmiddag 21 november organiseert op de Radboud Universiteit. Hoogleraar Nederlandse Letterkunde Jos Joosten leidt het debat tussen de festivaldirecteuren Ton van de Langkruis (Writers Unlimited, Den Haag), Bas Kwakman (Poetry International, Rotterdam), Frank Tazelaar (Wintertuin, Nijmegen) en andere festivalorganisatoren uit het hele land.

Het symposium is onderdeel van het Wintertuinfestival, dat dit jaar gehouden wordt van 20 tot 24 november. Op dezelfde dag zijn ook een college van Herman Brusselmans en een masterclass van de satirische nieuwssite De Speld te bezoeken. Meer informatie over het programma en de kaartverkoop is hier te vinden.

DE COWBOYTIJD IS VOORBIJ

Datum: donderdag 21 november 2013
Locatie: Radboud Universiteit Nijmegen, zijzaal Refter, Erasmusplein 1, Nijmegen

Tijd: 14:30 – 16:00 uur
Entree: € 6 / € 3 (CJP- / studentenpas) of met passe-partout

Printing and the Mind of Man (expositie)

printing and the mind of manPrinting and the Mind of Man was de titel van een grootschalige tentoonstelling in 1963. Van 16 tot 27 juli van dat jaar was in het British Museum en Earls Court in Londen een imposant overzicht te zien van de ontwikkeling van de boekdrukkunst en typografie, aan de hand van technische apparatuur, drukvoorbeelden én een groot aantal historische teksten die het beeld van Europa hadden bepaald. Een uitgebreide catalogus begeleidde het geheel.

 Na afloop van de tentoonstelling werd besloten het historische boekgedeelte van de oorspronkelijke catalogus verder uit te werken en apart uit te geven. Die uitgave verscheen in 1967 onder dezelfde titel als de tentoonstelling. Het bleek een gouden greep: sindsdien is het boek de standaardbibliografische beschrijving van ruim 400 publicaties die de Westerse wereld hebben vormgegeven: de Bijbel, Dante, Galilei, Paracelsus, Pascal, Spinoza, Fahrenheit, Rousseau, de Declaration of Independence, Wordsworth, Gauss, Pugin, Daguerre, Lorentz, Herzl, Einstein, Churchill en vele anderen passeren de revue. Alle gebieden van wetenschap, kunst en techniek zijn vertegenwoordigd. In 1983 verscheen een herziene en bijgewerkte editie van PMM, zoals het boek liefkozend werd aangeduid.
De Universiteitsbibliotheek brengt een ode aan de PMM door middel van een expositie. Het is uiteraard ondoenlijk om de PMM in zijn volledigheid te eren, vandaar dat gekozen is voor een selectie uit de periode van 1600 tot 1650. Bij de tentoongestelde werken is een korte bibliografische beschrijving en een QR-code beschikbaar. De code linkt door naar de Engelse beschrijvende tekst uit PMM van de getoonde werken.
Het voornemen is om begin 2014 hetzelfde concept op uitgebreider schaal toe te passen in een tentoonstelling in De Verdieping.

 

Doneer je boeken!

fabriekshal_boekenbericht van de SVN

Heb jij boeken waar je heel graag vanaf wilt? Studieboeken Nederlands die je niet meer gebruikt? Romans die je al tien keer gelezen hebt en van de eerste tot de laatste pagina kunt reciteren? Wordt je boekenkast te klein en wil je ruimte maken voor nieuwe boeken?
Stuur dan snel een mail naar svn@student.ru.nl met de boeken die je kwijt wilt en wij helpen je ervan af! Je boeken zullen terug te zien zijn tijdens de jaarlijkse Boekenveiling.
De Boekenveiling wordt gehouden op dinsdag 5 november in stadscafé Tout vanaf 20.00.