Symposium en boekpresentatie Lucretia van Merken

Onze hoogleraar Lotte Jensen maakte samen met derdejaarsstudent NTC Tommie van Wanrooij een editie van het toneelstuk Jacob Simonszoon de Rijk van Lucretia van Merken uit 1774. Op vrijdag 7 juni a.s. wordt dit boek officieel gepresenteerd, tussen 14.30 en 17.00 uur in de Beelkamer van Huize Heyendael.

Er vindt dan een symposium plaats over Van Merken en haar tijdgenoten, waarop naast Tommie van Wanrooij onder meer ook oud-promovendus en oud-student van de opleiding Lieke van Deinsen en onze docent Ivo Nieuwenhuis zullen spreken. Het volledige programma vind je hier.

Lotte Jensen en Tommie van Wanrooij werden ook geïnterviewd over hun editie-project voor Radboud Recharge. Lees hier hun verhaal over Van Merken, die in haar eigen tijd bekend stond als de Vondel van de achttiende eeuw.

Guusje Jol spreekt in Zweden over politieverhoren met kinderen

Guusje Jol promoveert bij de vakgroep taalbeheersing op politieverhoren met kinderen. In het kader van dat onderzoek werd ze gevraagd een lezing te geven in het Zweedse Uppsala. Daar vindt op 13 en 14 mei de workshop ‘Law & Emotion: Empathy, Objectivity and Remorse’ plaats.

Jols presentatie, die ze geeft mede namens Wyke Stommel en Wilbert Spooren, gaat over politieverhoren met kinderen en het dilemma voor de politieagent tussen neutraal reageren enerzijds en anderzijds een empathischer reactie geven zoals die relevant gemaakt wordt door het kind.

Uppsala.

Marieke van Egeraat wint Tiele-scriptieprijs 2018

Onze collega Marieke van Egeraat won op vrijdag 12 april de Tiele-scriptieprijs 2018. Ze kreeg de prijs voor haar masterscriptie Weeklies, writings, and whispers: news in Gelderland (1618-1648). Hierin schetst ze een beeld van het Gelderse medialandschap ten tijde van de Tachtigjarige Oorlog.

Lees hier de lovende woorden die de jury voor Mariekes scriptie over had.

De opleiding Nederlandse Taal en Cultuur feliciteert Marieke graag van harte met deze mooie prestatie!

Momenteel is Marieke werkzaam als promovenda binnen het onderzoeksproject Dealing with Disasters, onder leiding van Lotte Jensen.

Historische letterkunde in Wrocław

Door Lotte Jensen

Op 4 en 5 april brachten de historisch-letterkundigen van onze afdeling een bezoek aan de afdeling Nederlands in Wrocław in Polen. Paul Hulsenboom, die zelf half-Pools is, had de contacten gelegd en schreef al eerder een enthousiast stuk over de neerlandistiek in Wrocław op ons blog. Met een groep van negen personen trokken we naar deze prachtige stad, waar meer dan driehonderd studenten Nederlands studeren. Dat zijn jaloersmakende, duizelingwekkende aantallen, waar we in Nederland de laatste jaren alleen nog maar van kunnen dromen.

College over nationale identiteit door Lotte Jensen.

De eerste dag bestond uit een gastcollege door Lotte Jensen aan een groep van vijftig studenten over de Nederlandse identiteit. Ze ging in op de huidige politieke situatie in Nederland, heldenverering en verschillende volksliederen. Het leverde een geanimeerde discussie op over de vraag waar de grenzen tussen vaderlandsliefde en nationalisme vandaag de dag liggen. De middag bestond uit een reeks mini-lezingen van de Poolse en Nederlandse delegatie. Zo vertelde Jan Urbaniak dat hij bezig is met een Poolse vertaling van Sara Burgerhart, Joanna Skubisz ging in op haar onderzoek naar de Sinnepoppen van Roemers Visscher en Malgorzata Dowlaszewicz liet ons zien hoe rijk de receptie van Beatrijs en Elckerlijc in Polen is.  Van onze zijde vertelden Hanneke van Asperen en Fons Meijer over hun aandeel in het Dealing with Disasters-project, Paul behandelde de beeldvorming van Polen in de zeventiende-eeuwse Nederlandse literatuur, en Aukje van Hout beschreef de wijze waarop in vroeg-twintigste-eeuwse romans over homoseksualiteit werd geschreven. Tommie van Wanrooij gaf een uiteenzetting over de nieuwe editie van Jacob Simonszoon de Rijk (1774) van Lucretia van Merken, die hij in het kader van zijn honoursprogramma samen met Lotte Jensen heeft vervaardigd en die op 7 juni a.s. gepresenteerd wordt.

Bezoek aan de afdeling Bijzondere Collecties.

De tweede dag was een dag vol excursies en activiteiten. We werden eerste rondgeleid op de afdeling Bijzondere Collecties en waren onder de indruk van het gigantische gebouw waarin de collectie gehuisvest is. Daarna togen we naar het Nationaal Museum, dat een imposante collectie middeleeuwse kunst bezit en een schilderij van Brueghel. ’s Middags verzorgde Stefan Kiedroń een rondleiding door de stad. Hij had een prachtige brochure gemaakt en de wandeling een toegepast tintje gegeven. Met het oog op het Dealing with Disasters-project stond hij onder meer stil bij de grote waternood in Wrocław in 1997, en de instorting van de St. Elisbeth Basiliek in 1529 door zware storm. Niemand kan zo enthousiast en bevlogen vertellen als Stefan. We besloten de dag met koffie en gebak.

Stadswandeling onder leiding van de bevlogen Stefan Kiedroń.

Al bij al waren we zeer onder de indruk van het gastvrije onthaal, de bloei van de neerlandistiek in Polen en de collectie bijzondere drukken in Wrocław. We hopen onze Poolse collega’s in de toekomst ook in Nijmegen te mogen begroeten.

Jeroen Dera over de praktijk van de leeslijst

Vorige week publiceerde onze collega Jeroen Dera bij Stichting Lezen het rapport De praktijk van de leeslijst: Een onderzoek naar de inhoud en waardering van literatuurlijsten voor het schoolvak Nederlands op havo en vwo. Op basis van een grootschalige enquête onder 1616 examenkandidaten havo/vwo levert Dera daarin empirische data aan die de verwoede discussies over het Nederlandse literatuuronderwijs van een stevige kennisbasis kunnen voorzien.

Zijn conclusies haalden het landelijke nieuws, met artikelen in onder meer NRC en De Telegraaf; radio-interviews in onder andere Nieuwsuur en De Taalstaat​; en een nieuwsitem op NOS Stories op Instagram.

Hieronder hebben we de belangrijkste conclusies uit het onderzoek op een rijtje gezet:

“Jeroen Dera over de praktijk van de leeslijst” verder lezen

16 februari: UCEMS Publieksdag over tolerantie in vroegmodern Europa

Op zaterdag 16 februari a.s. vindt de jaarlijkse publieksdag van het Utrecht Centre for Early Modern Studies (UCEMS) plaats. Het thema van dit jaar is Vrijheid en Vervolging: Tolerantie in Vroegmodern Europa.

Was er in de tolerante Republiek ruimte om openlijk over seks te spreken? Waarom werden heksen vervolgd in vroegmodern Europa? Waar lagen de grenzen over wat je wel en niet kon zeggen in die tijd?

Deze en meer vragen zullen beantwoord worden op de aankomende publieksdag van het UCEMS. Op zaterdagmiddag 16 februari 2019 (12.30-17.00, Janskerkhof 3 te Utrecht) openen de deuren van de universiteit zich voor alle geïnteresseerden en zullen academici hun onderzoek presenteren rondom het thema Vrijheid en Vervolging: Tolerantie in Vroegmodern Europa. Naast presentaties staat er tevens een bronnenparade op het programma: aanschouw onder meer de vroegste Nederlandstalige drukken en maak kennis met zeventiende-eeuwse studies.

Toegang is gratis, wel graag aanmelden via uu.ucems@gmail.com.

Programma

12.30 – 13.00              Inloop met koffie en thee

13.00 – 13.15              Woord van welkom door Rozanne Versendaal

13.15 – 13.45              dr. Martine Veldhuizen – Kritiek uiten op machthebbers: waarheidssprekers als personages in de eerste gedrukte boeken in het Nederlands (1450-1500)

13.45 – 14.15              dr. Karen Hollewand – Verbannen en vergeten: Hadriaan Beverland en zijn ideeën over seks en zonde

14.15 – 14.35              Studentenpresentaties door Nelleke Tanis en Carmen Verhoeven

14.35 – 15.00              Pauze

15.00 – 15.30              drs. Steije Hofhuis – Heksenjacht: een viraal verschijnsel?

15.30 – 16.00              Bronnenparade

16.00 – 16.30              prof. dr. Wijnand Mijnhardt – Godsdienstterreur, nieuwe werelden en immigratie: over de wortels van de Nederlandse tolerantie

16.30 – 17.00              Dankwoord en aansluitende borrel

Utrecht Centre for Early Modern Studies

Het UCEMS is Nederlands’ grootste onderzoekscentrum dat de geschiedenis, religie, politiek, literatuur, kunst, muziek en wetenschap van de periode tussen ca. 1500 tot 1800 in internationaal perspectief bestudeert.

Een afscheidsgroet van Klaar

Door Klaar Vernaillen

Eind augustus 2008: op mijn eerste werkdag als studieadviseur, tijdens de introductie, was ik met een usb-stick in de weer toen een collega binnen kwam lopen. Wat was ik vroeg als eerstejaars!

Ik was al een tijdje facultair voorlichter, kende verschillende medewerkers van Nederlands, maar deze collega nog niet. Daar stond ik dan, usb-stick in de hand, op het punt om eerstejaars te vertellen wat de opleiding inhoudt en wat te verwachten terwijl een docent me voor een nieuwe student aanzag. De moed zonk me in de schoenen.

Intussen zijn we ruim tien jaar verder en moet ik bekennen dat de moed me nog regelmatig in de schoenen is gezonken. Maar ook dat tien jaar studieadviseurschap me heel veel moois opgeleverd heeft.

Iets uitlichten zou tekort doen aan al die verhalen en momenten die ik vervolgens vergeet. Om toch maar een lijstje te maken, in willekeurige volgorde denk ik aan:

  • een student die aangaf iets met zijn stem te willen doen (en dat nu ook doet)
  • een nachtelijke danspartij met ouderejaars in Berlijn
  • met een groep studenten de koepel van de Sint Pieter bezoeken (terwijl dat niet in het programma stond)
  • voor vier studenten koken op een groot groen ei in het kader van de ragweek
  • voetballen met studenten en docenten, of alleen maar supporteren
  • memorabele kerstfeesten (al dan niet met een parodie op mij)
  • de groei zien van eerstejaars tot masterstudent, promovendus of docent
  • het ontdekken van de creativiteit van studenten

In die tien jaar heb ik veel geleerd, veel adviezen gegeven en kon ik mezelf ontelbaar keer horen zeggen: ‘Volg je hart’. Nu, na ruim tien jaar, volg ik ook dat advies.

Er kwam een mooie kans voorbij die ik niet kon laten gaan. Of zoals ik in mijn brief vermeldde: ‘Mijn hart maakte een sprongetje’. Ik mag aan de slag als projectmedewerker Lifelong Learning en zal daarin weer een boel nieuwe ervaringen op doen, nieuwe dingen leren en voor heel nieuwe uitdagingen komen te staan.

Zal ik met weemoed terugkijken naar het studieadviseurschap? Zeker! Zal ik het contact met de studenten missen? Zondermeer! Vind ik dit net zo spannend als ruim tien jaar gelden? Absoluut! Waarom doe ik het dan? Omdat ik niet stil wil zitten, mezelf wil blijven uitdagen en blijven ontwikkelen. Zie het als levenslang leren. In elke uitdaging zit tenslotte een leermoment.

Twistgesprek over de verengelsing van universiteiten

Is de verengelsing van universiteiten een positieve trend? Daarover ging Lotte Jensen in discussie met socioloog en publicist Eric Hendriks in NRC Handelsblad.

De discussie kan zo worden gebruikt voor onze colleges argumentatieleer. Mits die colleges in het Nederlands worden gegeven natuurlijk: 

https://www.nrc.nl/nieuws/2019/01/25/twistgesprek-16-a3651765

Johan Oosterman wint Hermesdorfprijs 2018

Onze hoogleraar Johan Oosterman ontving gisteren tijdens de Nieuwjaarsbijeenkomst van de universiteit de Hermesdorfprijs 2018.

De Hermesdorfprijzen worden elk jaar uitgereikt aan een junior- en een senioronderzoeker die met hun onderzoek belangrijke maatschappelijke impact hebben. In de traditie van de naamgever Hermesdorf wordt daarbij naar onderzoekers gekeken die een zekere vorm van moed hebben getoond, hun nek hebben uitgestoken of niet zijn teruggedeinsd voor weerstand.

Oosterman ontving de prijs voor zijn Maria van Gelre-project, dat begon met een crowdfundingsactie om het gebedenboek van de Gelderse hertogin te laten restaureren en eindigde met de veelgeprezen tentoontelling Ik, Maria van Gelre die de afgelopen maanden in Museum Het Valkhof te zien was.

Lees hier het nieuwsbericht van de universiteit over de uitreiking van de prijs.